Warande heeft speciaal consultteam voor palliatieve zorg
Herkenning in de laatste fase

Dit jaar heeft Warande een speciaal consultteam ingesteld voor palliatieve zorg. Het team bestaat uit drie consultverpleegkundigen Palliatieve Zorg: Betty van Wijk, Kristel Greup en Esther Donker. Hun expertise is voor alle locaties en zorgafdelingen van Warande beschikbaar. ‘We kunnen meekijken, meedenken en adviezen geven. Ook geven we lessen op zorgafdelingen. Hoe meer inzicht medewerkers hebben, hoe beter de herkenning van de ‘laatste fase’.’

Signalen
De drie verpleegkundigen hebben veel ervaring opgedaan in hospices en daarnaast een speciale opleiding gevolgd. Zij geven aan dat mensen, in hun laatste fase, vaak ander gedrag laten zien. Betty vertelt: ‘Ze hebben meer pijn of zijn verwarder en onrustiger. De bewoner eet minder en ligt meer in bed. Het punt om de laatste drie maanden te markeren is lastig. We stellen daarom soms een verrassingsvraag: denk jij dat deze meneer er over drie maanden nog is? Als je terugkijkt, kun je het punt vaak markeren.’ Volgens Esther gaat het erom de signalen te herkennen. ‘Het is een ommekeer in iemands leven. Medewerkers kijken soms niet naar het geheel van iemands persoon, maar gaan bijvoorbeeld iets doen tegen de misselijkheid. Het is belangrijk om verder en dieper te kijken dan alleen de losse symptomen.’ Kristel: ‘Hoe meer inzicht medewerkers hebben, hoe beter de herkenning van de ‘laatste fase’.

Begeleiding
De zorgmedewerker ziet de bewoner elke dag en kan het aankaarten bij de arts. De arts ‘markeert’ de terminale fase met een duidelijke vermelding in het cliëntendossier. Daarmee krijgt de bewoner een andere indicatie (ZP 10) en is er meer geld beschikbaar voor zorg aan bewoner en naasten. En kan de afdeling de ondersteuning vragen van het consultteam. ‘Het proces kan dan nog lang duren, zeker voor familie. Wij kunnen met hen praten. Hoe is het met de familie? Hoe staat bijvoorbeeld de dochter erin?’, legt Betty uit. ‘De zorg komt daar meestal  niet aan toe. Begeleiding van familie neemt veel tijd in beslag’, vertelt Kristel.

Moeilijk
Het consultteam onderscheidt in de palliatieve fase vragen op vier dimensies: lichamelijk, psychisch, sociaal en existentieel. Betty: ‘De laatste dimensie gaat dus over levensvragen. Hoe denk je over eindigheid?’ Voor sommige mensen een moeilijk onderwerp om over te praten. ‘Daar kan een beeldend begeleider bij helpen. De bewoner kan bijvoorbeeld een schilderij maken voor haar kleinkinderen. Of juist samen met de kleinkinderen een kunstwerk maken. Ook kijken we met alle disciplines hoe we het de bewoner zo aangenaam mogelijk kunnen maken. We overleggen daarvoor met de fysiotherapeut of ergotherapeut. Wat is een fijne houding? Hoe kan iemand prettig liggen?’, vult Kristel aan. Betty: ‘Het doel van dit team is eigenlijk dat wij straks niet meer nodig zijn. Dat afdelingen en teams dit zelf kunnen.’

Contact